top of page


Kuzda kobralar yerto‘laga kiradimi? Reklamadagi da’vo tekshirildi
Ijtimoiy tarmoqlarda kuz fasli boshlanishi bilan turli hasharotlar, sichqonlar va hatto ilonlar yerto‘lalarga kira boshlashi haqida reklama tarqalmoqda. Ayrim reklamalarda esa odamlarni qo‘rqitish uchun «kobra» so‘zidan ham foydalanilgan. Reklamada maxsus ishlov berish orqali uylarni sichqon, tarakan va ilonlardan himoya qilish mumkinligi aytiladi. Xo‘sh, bu gaplar qanchalik to‘g‘ri? Avvalo, O‘zbekistonda kobra uchrashi rost. Mamlakat hududida O‘rta Osiyo kobrasi (Naja oxi
3 days ago


Sayyoh o‘rmonda pari jasadini topganmi?
So‘nggi paytlarda ijtimoiy tarmoqlarda sayyoh o‘rmon hududida qanotli, insonga o‘xshash mavjudotning jasadini topgani haqidagi xabar keng muhokamalarga sabab bo‘lmoqda. Post mualliflari ushbu topilmani afsonalarda tasvirlanadigan parilar, o‘rmon ruhlari yoki boshqa sirli mavjudotlar bilan bog‘lashga urinmoqda. Ayrim talqinlarda esa bu mavjudot slavyan mifologiyasidagi bereginyalar yoki kelt xalqlari folkloridagi Aos Sí vakillaridan biri bo‘lishi mumkinligi aytiladi. Biroq us
Aug 26


Saxalin sohiliga “tarixdan oldingi hayvon” chiqib qoldimi?
Ijtimoiy tarmoqlarda va ayrim internet sahifalarida Rossiyaning Saxalin oroli sohilida topilgan g‘alati dengiz jonzoti qoldiqlari aks etgan suratlar va videolar yana tarqalmoqda. Post mualliflari ushbu topilmani “tarixdan oldingi mavjudot”, “dinozavrlar davridan qolgan hayvon” yoki “olimlar ham aniqlay olmayotgan noma’lum jonzot” sifatida talqin qilmoqda. Qoldiqlarning tashqi ko‘rinishi haqiqatan ham odatiy dengiz hayvonlariga o‘xshamaydi. Ayniqsa, uzun tuklarga o‘xshash qopl
Aug 15


57,5 million dollarlik “meros”: eski firibgarlik sxemasi yana qaytdimi?
Tasavvur qiling, elektron pochtangizga Fransiyadagi yirik bank xodimidan xat keladi. Xatda sizga hech qachon tanimagan insondan 57,5 million AQSH dollari miqdoridagi meros tegishi mumkinligi aytiladi. Buning uchun esa faqatgina bir necha ma'lumot yuborishingiz kifoya: ism-familiya, yashash manzili, telefon raqami va kasbingiz. Bir qarashda bu kutilmagan omaddek tuyulishi mumkin. Ammo tahlil shuni ko‘rsatadiki, bunday xatlar internetdagi eng eski va eng mashhur firibgarlik sxe
Aug 8


Tuyaqush yog‘i bo‘g‘im og‘rig‘i va radikulitni davolaydimi?
turli biologik faol mahsulotlar mo‘jizaviy davo sifatida targ‘ib qilinmoqda. Shunday reklamalardan biri “Uncha muncha” Telegram kanalida e’lon qilinib, unda tuyaqush yog‘i bo‘g‘imlardagi og‘riqlarni bartaraf etishi, radikulitni davolashi, mushaklarni tiklashi hamda bo‘g‘imlar harakatchanligini yaxshilashi aytilgan. Ammo bu da’volar ilmiy dalillar bilan qanchalik tasdiqlangan? Da’vo Reklamaga ko‘ra, tuyaqush yog‘i: bo‘g‘im og‘rig‘ini yo‘qotadi; radikulitni davolaydi; mushakl
Aug 6


Tezlikni 80 km/soatdan ortiq oshirganlarning haydovchilik guvohnomasi bekor qilinadimi?
So‘nggi kunlarda ijtimoiy tarmoqlarda, xususan, “Xokim buva!” Telegram kanalida “Tezlikni me'yordan 80 km/soatdan ortiq oshirganlarning guvohnomasi bekor qilinadi” degan xabar keng tarqaldi. Xabarda Oliy Majlis Qonunchilik palatasida ko‘rib chiqilayotgan qonun loyihasiga tayanilib, tezlikni belgilangan me'yordan 80 km/soatdan ortiq oshirgan haydovchilar transport vositasini boshqarish huquqidan mahrum qilinishi hamda katta miqdordagi jarimaga tortilishi aytilgan. Mazkur xaba
Aug 5


Katta Farg‘ona kanalida timsoh paydo bo‘ldimi?
2026-yil may oyida ijtimoiy tarmoqlarda Namangan viloyati hududidan oqib o‘tuvchi Katta Farg‘ona magistral kanalida timsoh ko‘ringani haqidagi videolar tez tarqaldi. Videolarda suv yuzasida harakatlanayotgan noma’lum jonzot aks etgani aytilib, ayrim foydalanuvchilar uni timsoh deb baholadi. Xabarlar qisqa vaqt ichida minglab tomoshalar va muhokamalarga sabab bo‘ldi. Ba’zi sahifalar esa vaziyatni yanada keskinlashtirib, kanal bo‘yida yashovchi aholini ehtiyot bo‘lishga chaqir
Aug 4


Janubiy Afrikadagi Fundudzi ko‘li suvi yopiq idishlarda yo‘qolib ketadimi?
Ijtimoiy tarmoqlarda Janubiy Afrikadagi Fundudzi ko‘lidan olingan suv namunalari yopiq idishlarda g‘oyib bo‘lib ketishi, ko‘lni ilmiy jihatdan o‘rganishning imkonsizligi hamda uning suvidan ichgan olimlar vafot etgani haqida da’volar tarqalmoqda. Muqaddas ko‘l va qadimiy afsonalar Fundudzi ko‘li Janubiy Afrikaning Limpopo provinsiyasida joylashgan bo‘lib, mamlakatdagi yagona tabiiy chuchuk suv ko‘llaridan biri hisoblanadi. Ko‘l Venda xalqi uchun muqaddas maskan sanaladi va
Aug 4


Bobotog‘da anakonda va yo‘lbars pitonlari yashaydimi?
Ijtimoiy tarmoqlarda Surxondaryo viloyatining Bobotog‘ hududida ulkan anakondalar yoki yo‘lbars pitonlari (tiger python) yashashi haqida xabarlar va videolar tarqalmoqda. Ayrim postlarda bu ilonlar Bobotog‘ tog‘lari va uning atrofidagi hududlarda uchrashi aytiladi. Anakondalar qayerda yashaydi? Anakondalar (Eunectes urug‘iga mansub ilonlar) dunyodagi eng yirik ilonlardan biri hisoblanadi. Ular asosan Janubiy Amerikaning tropik hududlarida, xususan Braziliya, Venesuela, Kolu
Aug 4


1620-yilda tug‘ilgan akula topildimi? Ijtimoiy tarmoqlardagi viral da’vo tahlili
Ijtimoiy tarmoqlarda tarqalgan videolarda “1620-yilda tug‘ilgan Grenlandiya qutb akulasi topildi. Bu akulalar barcha mavjudotlardan uzoq umr ko‘radi va 120 yoshida ko‘payish yoshiga yetadi” degan iddaolar keng tarqalmoqda. Videolar odatda tomoshabinni hayratga soladigan tarzda taqdim etiladi: go‘yoki bugungi kunda okeanlarda hali ham XVII asr boshlarida tug‘ilgan akulalar suzib yuribdi. Ammo bu qanchalik haqiqatga mos? Da’vo qayerdan paydo bo‘lgan? 2016-yilda Science jurna
Aug 4


Coca-Cola ichimligiga OIV bilan zararlangan qon qo‘shib, odamlarga virus yuqtirishmoqda degan da’vo rostmi?
Ijtimoiy tarmoqlarda tarqalgan videoda bir yigit OIV (VICh) bilan kasallangan ikki qiz o‘z qonini Coca-Cola ichimligiga aralashtirib, yo‘lovchilarga “Ichsangiz 100 ming so‘m beramiz” deb taklif qilayotgani va shu yo‘l bilan odamlarni ataylab virus bilan zararlamoqchi bo‘layotgani haqida gapiradi. Video qisqa vaqt ichida ko‘plab foydalanuvchilar orasida tarqalib, xavotir va muhokamalarga sabab bo‘lgan. Biroq mazkur da’vo tekshirilganda, uning ishonchliligini tasdiqlovchi hech
Aug 2


“Ona Tereza — Vatikan qotili” degan da’vo rostmi?
So‘nggi paytlarda ijtimoiy tarmoqlar va ayrim bloglarda “Ona Tereza — Vatikan qotili” degan keskin da’vo tarqalmoqda. Ushbu iddao mashhur diniy arbob va insonparvarlik faoliyati bilan tanilgan Ona Terezani og‘ir jinoyatlarda ayblashga urinadi. Biroq mavjud tarixiy manbalar, sud hujjatlari va ilmiy tadqiqotlar bunday ayblovlarni tasdiqlamaydi. Mazkur da’vo tahlil qilinganda, unda haqiqiy faktlar, bahsli masalalar, shaxsiy qarashlar va tasdiqlanmagan ayblovlar bir-biriga aralas
Aug 1


⚡️ OMONAT KIBERXAVFSIZLIK: XAVF OSHAYAPTI, HIMOYA ESA YETARLI EMAS
So‘nggi yillarda O‘zbekistonda kiberxavfsizlik bilan bog‘liq jinoyatlar nafaqat ko‘paydi, balki jamiyat va iqtisodiyot uchun jiddiy tahdidga aylandi. Ichki ishlar vazirligi ma’lumotlariga ko‘ra, oxirgi besh yil ichida kiberjinoyatlar soni 68 barobarga oshgan. Agar 2019 yilda 863 ta kiberjinoyat qayd etilgan bo‘lsa, 2024 yilga kelib bu ko‘rsatkich 58 800 taga yetgan. 2024 yilda mamlakat bo‘yicha jami 132 298 ta jinoyat sodir etilgan. Har 10 ming aholiga to‘g‘ri keladigan jinoy
Dec 15, 2025


Payme P2P o‘tkazmalar komissiyasini ogohlantirmasdan oshirdi: rasmiy saytda esa eski tarif qolmoqda
Bir nechta mustaqil axborot manbalari va yaqin kunlarda chop etilgan xabarlarga ko‘ra, Payme to‘lov tizimi P2P (karta-dan-karta) o‘tkazmalar uchun komissiyani 1%dan 1,1%ga oshirgani haqida ma’lumotlar bor. Bu o‘zgarish foydalanuvchilar oldindan ogohlantirilmasdan joriy etilgani jamoatchilikda muhokamaga sabab bo‘lmoqda. • Ilgari 1% komissiya olingan bo‘lsa, hozir ushbu xizmat uchun 1,1% komissiya undirilayotgani qayd etilmoqda. • Payme rasmiy veb-saytida (https://help.payme
Dec 15, 2025


Meva ichida SPIDli tish kovlagichlar topilmoqda
So‘nggi kunlarda ijtimoiy tarmoqlarda “meva ichida SPID bilan zararlangan tish kovlagichlar topilmoqda” degan da’volar tarqalmoqda. Ayrim postlarda bu xabarni “ishonchli manba” yoki “sanitariya xodimi”ga tayangan holda yozishmoqda. Ammo bu ma’lumot hech qanday asosga ega emas va feyk (yolg‘on) xabar hisoblanadi. 🔍 Xabarning kelib chiqishi Shu turdagi xabarlar ilk bor 2010-yillar boshida turli mamlakatlarda tarqalgan. Masalan, Rossiya, Qozog‘iston, Misr, Hindiston va hatto
Dec 12, 2025


Jizzaxda ayiq cho'ponning ko'z o'ngida qo‘ylarni yeb tashladi — rasmiy tasdiq yo‘q
"Ayiq cho‘ponni ko‘z o‘ngida qo‘ylarini yeb tashladi 😱😱 Holat Jizzax viloyatida bo‘lganligi aytilmoqda". Teleqram Yulduzlari kanalida tarqalgan video odamlarni ogohlantirishga qaratilgan. Ammo hozirgi paytda tasdiqlangan va tekshirilgan manbalar mavjud emas. Ushbu xabar faqat ijtimoiy tarmoqlardagi postlar va virusli videolarda tarqalgan. Rasmiy organlar, OAV yoki mustaqil manbalarda bu voqea haqida hech qanday tasdiqlovchi ma’lumot topilmadi. Shuningdek, mazkur xabar Jizza
Dec 9, 2025


Xavfli afsona: mikrosporiya va mushuklar haqidagi haqiqat
Internetda mushuklar bolalarni xavfli kasallik bilan "yuqtirayotgani" haqida video tarqaldi. Aslida, bu mikrosporiya, ya'ni hayvonlarda ham, odamlarda ham uchraydigan qo'ziqorinli teri va mo'yna kasalligiga ishora qiladi, ammo quyidagilarni tushunish muhimdir: ❗️ Mushuklar mikrosporiyaning yagona manbai emas. Mikrosporiya - bu dermatofit Microsporum keltirib chiqaradigan qo'ziqorin infektsiyasi. Odamlarda u "halqali qurt" deb nomlanadi. Bu o'limga olib kelmaydi va to'liq dav
Dec 9, 2025


Elektron sigaretalarni o‘tkazganlik uchun javobgarlik belgilandi
Mazkur taqiq ijtimoiy tarmoqlarda keng muhokama qilinib, ko‘pchilik bunga ishonmadi. Qonun (O‘RQ–1098-son, 27.11.2025 y.) bilan ayrim qonun hujjatlariga o‘zgartirishlar va qo‘shimcha kiritildi. Qonun bilan Jinoyat kodeksiga kiritilgan o‘zgarishlarga ko‘ra, O‘zbekistonda muomalasi taqiq qilingan tamaki mahsulotlari, nikotin yetkazib berishning elektron tizimlari, shu jumladan elektron sigaretalarni tayyorlash, olish, saqlash, tashish/o‘tkazish, ishlab chiqarish, O‘zbekistonga
Dec 9, 2025


“Diqqat! Telefoningiz xavf ostida: Telegramdagi ‘Foto’ deb nomlangan .apk fayllar sizni aldashga urinmoqda!”
Telegramda turli manbalardan “Foto”, “Photo”, “Rasm”, “Chegirma”, “Sovgʻa” va h.k. deb nomlangan fayllar yuborilishi mumkin. Agar faylning kengaytmasi .apk bo‘lsa — bu Android ilovasi paketi; demak, u tasvir emas, balki o‘rnatiluvchi dastur. Bunday fayllar zararli kod (malware) yoki phishing bo‘lishi mumkin — ular qurilmadan ma’lumot o‘g‘irlashi, pul o‘tkazmalari yuborishi yoki telefonning normal ishlashiga zarar yetkazishi mumkin. Qanday usullar bilan firibgarlar ishlashi mu
Nov 10, 2025


“IMZO” nomidan firibgarlik: ehtiyot bo‘ling, aldab ketishmoqda!
So‘nggi paytlarda “IMZO” fabrikasi nomidan foydalanib, aholini aldash holatlari keskin ko‘paygani kuzatilmoqda. Firibgarlar kompaniyaning rasmiy obrazidan foydalanib, ishonch uyg‘otmoqda va shu orqali fuqarolarni moliyaviy yo‘qotishga duchor qilmoqda. Aldov sxemasi asosan quyidagicha: jinoyatchilar “IMZO”ning rasmiy saytiga juda o‘xshash bo‘lgan soxta veb-sahifalarni yaratib, u yerda go‘yoki katta “aksiya” va “chegirmalar” e’lon qiladi. Bu takliflar juda jozibali ko‘rinadi —
Nov 7, 2025
bottom of page