Osmonda o‘zga sayyoraliklar likopchasi ko‘rindimi?
Instagram ijtimoiy tarmog‘ida @muxriddin_vlogs foydalanuvchisi tungi soat 04:45 da osmonda o‘zga sayyoraliklar likopchasiga o‘xshash obyektni ko‘rganini ma’lum qilgan. Ushbu xabar ijtimoiy tarmoq foydalanuvchilarida qiziqish uyg‘otishi mumkin. Biroq noma’lum obyekt kuzatilgani haqidagi xabar uning o‘zga sayyoraliklar bilan bog‘liqligini anglatmaydi.
Da’vo nimadan iborat?
Foydalanuvchining aytishicha, u tunda osmonda g‘ayrioddiy obyektni ko‘rgan va bu haqda Instagram sahifasida post joylashtirgan. Obyektning shakli, harakati, qayerda kuzatilgani va uni tasvirga olish sharoitlari haqidagi batafsil ma’lumotlar esa hozircha mavjud emas.
Hodisani tasdiqlovchi dalillar bormi?
Hozircha taqdim etilgan ma’lumotlar orasida ushbu kuzatuvning asl videosi, hodisaning aniq sanasi va geografik joylashuvi, shuningdek, boshqa mustaqil guvohlarning ko‘rsatmalari yo‘q. Shu sababli tasvirda aynan qanday obyekt aks etganini aniqlash va xabarning ishonchliligini to‘liq baholash imkoni cheklangan.
Bundan tashqari, ushbu hodisani mustaqil ravishda tasdiqlaydigan ishonchli manba yoki rasmiy xulosa mavjudligi hozircha aniqlanmagan. Bu esa xabar mutlaqo yolg‘on degani emas, balki da’voni haqiqat deb qabul qilish uchun yetarli dalillar yo‘qligini bildiradi.
Osmondagi noma’lum obyekt nima bo‘lishi mumkin?
Tunda osmonda ko‘ringan g‘ayrioddiy yorug‘lik yoki obyektning bir nechta ehtimoliy izohi bor. Jumladan:
Samolyot yoki vertolyot. Ularning chiroqlari, parvoz balandligi va kuzatuv burchagi ayrim holatlarda noodatiy ko‘rinishi mumkin.
Dron. Tunda harakatlanayotgan dronning chiroqlari yoki silueti kuzatuvchida noma’lum uchuvchi obyekt taassurotini uyg‘otishi ehtimoli bor.
Sun’iy yo‘ldosh yoki boshqa kosmik obyekt. Ayrim sun’iy yo‘ldoshlar va kosmik apparatlar Quyosh nurini qaytarishi natijasida osmonda yorqin nuqta sifatida ko‘rinishi mumkin.
Astronomik yoki atmosfera hodisasi. Sayyoralar, meteorlar va ayrim atmosfera hodisalari kuzatuv sharoitiga qarab noodatiy ko‘rinishi mumkin.
Kamera bilan bog‘liq optik effekt. Tasvirga olish paytidagi fokus, linzadagi akslanish, raqamli ishlov berish yoki videoning siqilishi obyektning ko‘rinishini o‘zgartirishi mumkin.
Bular faqat ehtimoliy izohlardir. Asl video va qo‘shimcha ma’lumotlarsiz ulardan birortasini mazkur hodisaning aniq sababi sifatida ko‘rsatib bo‘lmaydi.
Ilmiy nuqtayi nazardan nima deyish mumkin?
NASA noma’lum uchuvchi hodisalarni — ingliz tilida UAP (Unidentified Anomalous Phenomena) deb ataladigan kuzatuvlarni — mavjud ma’lumotlar asosida o‘rganish zarurligini ta’kidlaydi. Bunday hodisalarning ayrimlarini mavjud ma’lumotlar bilan izohlash qiyin bo‘lishi mumkin. Ammo obyektning tabiati aniqlanmagani uning o‘zga sayyoraliklar tomonidan yaratilgani yoki yerdan tashqari sivilizatsiyaga tegishli ekanini isbotlamaydi.
Boshqacha aytganda, «nima ekanini bilmaymiz» degan xulosa bilan «bu o‘zga sayyoraliklar likopchasi» degan da’vo bir xil emas. Ikkinchi xulosaga kelish uchun tekshiriladigan va mustaqil ravishda tasdiqlanadigan dalillar talab etiladi.
Hodisani qanday tekshirish mumkin?
Da’voga aniqroq baho berish uchun quyidagi ma’lumotlarni o‘rganish kerak:
Instagram’dagi asl post va videoning to‘liq nusxasi.
Hodisa sodir bo‘lgan aniq sana, vaqt va geografik joylashuv.
Videoning montaj qilingan-qilinmagani va avval boshqa manbalarda e’lon qilingan-e’lon qilinmagani.
Shu hududda o‘sha vaqtda parvoz qilgan havo kemalari va kuzatilishi mumkin bo‘lgan astronomik obyektlar haqidagi ma’lumotlar.
Boshqa guvohlarning mustaqil kuzatuvlari yoki hodisani tasdiqlovchi ishonchli manbalar.
Bu ma’lumotlarsiz videodagi obyektning kelib chiqishi haqida qat’iy xulosa chiqarish to‘g‘ri bo‘lmaydi.
Faktchek hukmi: TASDIQLANMAGAN
